panacea.pl

:: Uprawa ziół w Gospodarstwie Ekologicznym Labofarm Agro
Panacea Nr 3 (28), lipiec - wrzesień 2009, strony: 18-19


Uprawa ziół w Gospodarstwie Ekologicznym Labofarm Agro

We wsi Koteże na Pomorzu Gdańskim – położonej w gminie wiejskiej Starogard Gdański, która okala 50-tysięczne miasto Starogard Gdański – znajduje się od pięciu lat gospodarstwo zielarskie, przekształcone z tradycyjnych gospodarstw rolnych, zakupionych od rolników przez Innowacyjno- Wdrożeniowe Laboratorium Farmaceutyczne LABOFARM, producenta leków ziołowych. Decyzja o uruchomieniu gospodarstwa wynikała z troski o jak najlepszą jakość surowca do produkcji leków roślinnych. Taki surowiec można oczywiście uzyskać, współpracując z rolnikami w systemie kontraktacji, z terenów nie zagrożonych zanieczyszczeniami, przy monitorowaniu zakontraktowanych upraw. To bardzo dobre rozwiązanie, popierane i animowane przez LABOFARM. Jednak największą gwarancję jakości surowca dają własne uprawy, ściśle monitorowane zarówno w okresie wysiewów, wegetacji, jak i co do optymalnego terminu zbiorów, od czego, jak wiadomo, zależy m.in. zawartość związków czynnych w surowcu. Takie własne gospodarstwo otwiera też pole do nieskrępowanych warunkami zewnętrznymi innowacji i eksperymentów, dlatego uznaliśmy je za niezbędne. Taka była geneza Gospodarstwa Ekologicznego LABOFARM AGRO, produkującego susz z ziół do produkcji farmaceutycznej w LABOFARMIE. Areał, którym dysponuje gospodarstwo, to 40 ha użytków rolnych, z czego 8 ha to trwałe użytki zielone, a 32 ha to ziemia uprawna o zróżnicowanej klasie – od III do VI. W roku 2006 rozpoczął się okres konwersji z gospodarstwa konwencjonalnego, jakim było do tej chwili LABOFARM AGRO, na gospodarstwo w pełni ekologiczne. Proces ten został ściśle dostosowany do założeń zawartych w rozporządzeniu Rady WE nr 834/2007 z 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych oraz przestrzegania wytycznych rozporządzenia Rady. Po okresie przejściowym nastąpiła pozytywnie zakończona kontrola certyfikująca. Od roku 2008 LABOFARM AGRO ma potwierdzony status prawny gospodarstwa ekologicznego.

Struktura upraw
w obecnym sezonie zdominowana jest przez kozłka lekarskiego Valeriana officinalis i przedstawia się następująco: 19 ha - uprawa kozłka lekarskiego, 2 ha - uprawa melisy lekarskiej Melissa officinalis, 2 ha - uprawa mięty pieprzowej Mentha piperita, 1 ha - uprawa serdecznika pospolitego Leonurus cardiaca, 1 ha - uprawa chmielu Humulus lupulus. Pozostały areał (6 ha) przeznaczono pod uprawę mieszanki strączkowej, by użyźniać glebę.

Uprawa kozłka lekarskiego
prowadzona jest obecnie dwiema metodami – jesienną i wiosenną. Na podstawie obserwacji kozłka lekarskiego sadzonego jesienią 2008 r. można stwierdzić, że intensywny przyrost nowych liści oraz brak występowania chorób i szkodników przyczyni się do uzyskania spodziewanego wysokiego plonu około 2,5 tony suszu z 1 hektara. Kozłek sadzony wiosną rośnie mniej intensywnie, co wpływa bezpośrednio na wielkość plonu. Jednak uprawa kozłka wiosennego jest mniej pracochłonna – ze względu na brak konieczności usuwania pędów kwiatowych. Inną zaletą uprawy wiosennej jest możliwość zbioru korzeni wiosną następnego roku. Korzeń zebrany w tym okresie charakteryzuje się wyższą zawartością kwasów walerenowych w porównaniu z korzeniami zebranymi jesienią. Zbiór roślin liściennych melisy, mięty, serdecznika odbywa się – w zależności od pogody – 2 lub 3 razy w roku. Jeśli nie występują anomalia pogodowe, można liczyć na zbiór 4 do 5 ton suszu z 1 hektara.

Chmiel z Pomorza
W tym roku, w ramach eksperymentu, założyliśmy hektar chmielnika. Ani Pomorze Gdańskie, ani powiat starogardzki, nie posiadają żadnych historycznych tradycji związanych z uprawą chmielu. Zobaczymy, jakie będą efekty tej uprawy w warunkach klimatu pomorskiego (nasza uprawa położona jest w odległości 40 km w prostej linii od morza).

Więcej niż hobby
Trzeba zauważyć, że Pomorze Gdańskie nie ma tradycji uprawy nie tylko chmielu, ale w ogóle upraw ziołowych. Czujemy się w pewnym sensie pionierami. Z inicjatywy LABOFARMU w latach 90. założono grupę producencką, na zasadach kontraktacji, w skład której wchodziło kilkadziesiąt małych gospodarstw rolnych, zajmujących się uprawą oraz czyszczeniem i suszeniem ziół. Do dzisiaj przetrwała tylko część kontrahentów, najbardziej świadomych obiecujących perspektyw tego rodzaju upraw, dla których zielarstwo stało się nie tylko sposobem na utrzymanie rodziny, ale także nowo odkrytą pasją, czymś więcej niż hobby. Mamy nadzieję, że ta pomorska rodzina zielarska będzie się w najbliższych latach rozwijać, wszak leki roślinne to perspektywa na przyszłość. Uprawa chmielu jest doskonałym przykładem połączenia pracy zarobkowej z zamiłowaniem do pielęgnacji roślin. Ilość czynności pielęgnacyjnych, niezbędnych przy uprawie chmielu, wymaga wielkiej pasji, cierpliwości i precyzji, by nie uszkodzić delikatnej rośliny i nie zmarnować surowca.

* * *

Obserwacja rynku zielarskiego w Polsce i działalności okołorynkowej skłania do niepokojących wniosków. Liczba rodzinnych gospodarstw wiejskich, zajmujących się uprawą i suszeniem ziół, maleje. W perspektywie najbliższych lat istnieje realne zagrożenie braków na rynku surowca zielarskiego odpowiedniej jakości. Chcemy, by Gospodarstwo Ekologiczne LABOFARM AGRO działało na rzecz odwrócenia tej niedobrej tendencji. Dzięki własnym uprawom ziół, prowadzonym metodami ekologicznymi, gwarantujemy dostępność surowców o najwyższej jakości, wymaganej w przemyśle farmaceutycznym.

mgr inż. Maciej Pawełek
- Gospodarstwo Ekologiczne LABOFARM AGRO




adres tego artykułu: https://panacea.pl/articles.php?id=2807