Home Szukaj Regulamin Kontakt
Menu główne
Strona główna
Prenumerata
Regulamin
Kontakt
Szukaj
Labofarm
IWLF Labofarm
Działy artykułów
Aktualności
Apiterapia
Aromaterapia
Badania
Badania kliniczne
Badania laboratoryjne
Centrum Fitoterapii
Człowiek i natura
Dermatologia
Dodatki żywnościowe
Edukacja
Felieton
Forum Aptekarskie
Herbarium
Historia
Historia i tradycja
Informacja naukowa
Informacje
Kosmeceutyki
Kosmetologia
Kultura
Kwiaty
Monografie roślin leczniczych
Natura i literatura
Natura i sztuka
Naturalne stanowiska
Nauka
Nauka i terapia
Nowości
Nutraceutyki
Od wydawcy
Ogrody
Ogrody botaniczne
Opieka farmaceutyczna
Opinie
Osobliwości
Owoce
Perspektywy
Pielęgnacja
Poczet wielkich fitoterapeutów
Podróże
Polemiki
Prace badawcze
Prawo
Problemy zdrowotne
Przyroda
Rośliny lecznicze
Rośliny niebezpieczne
Rynek
Stanowiska naturalne
Suplementy diety
Sztuka
Technologia
Terapia
Tradycja
Uprawy
Warzywa
Weterynaria
Wspomnienia
Wydarzenia
Z biblioteki
Z laboratorium
Zielarstwo
Zielnik
Zioła przyprawowe
Menu użytkownika
Nie masz jeszcze konta? Możesz sobie założyć!
Statystyki
userów na stronie: 0
gości na stronie: 3
Artykuły > Owoce > Malina

Panacea Nr 3 (20), lipiec - wrzesień 2007 strony: 30-31

Malina

Sama na złość Junonie Wenus to sprawiła,
By malina wszystkiego wiecznym świadkiem była.
Lecz nie dosyć, że wdzięcznym zapachem maliny
Wonne zioła przechodzą arabskiej krainy
I kadzidła sabejskie,
I te wszystkie wonie,
Które Flora zamknęła w swym pachnącym łonie,
Cudowną nad wsze insze jagody moc mają,
Że jednako i chłodzą, i też zapalają.
Gdy skryty ogień w ludzkie zakradnie się żyły,
Niejednego maliny od śmierci wróciły,
Sok zdrowy z siebie dając…
Daniel Naborowski (*1573 †1640)

Od niepamiętnych czasów słodkie i aromatyczne owoce maliny były stałym składnikiem diety ludzi. Zbieranie malin przez koczownicze plemiona młodszej epoki kamienia, i później przez ich potomków w młodszej epoce brązu, potwierdzają znaleziska archeologiczne w palowych budowlach, odkrytych w Szwajcarii. Krzewy malin rosły wówczas i rosną do dziś w stanie dzikim w lasach Europy oraz Azji północnej i zachodniej, także w Ameryce Płn. Pierwsze pisemne wzmianki o malinach pochodzą z około 300 r. p.n.Chr. Grecki uczony, znany jako Kato, twierdził, że owoce maliny były zbierane przez Greków w górskich lasach i służyły zarówno za pokarm, jak i za lek. Starogrecka legenda mówi, że „ongi wszystkie maliny były białe. Gdy Zeus był małym dzieckiem, chciał głośnym krzykiem, wspomaganym echem zboczy górsk ich, wzbudzić gniew koryfantów, kapłanów bog i n i Cybele (Kybele). By go uspokoić, nimfa Ida, córka kreteńskiego króla Melisosa, pochyliła się, by zerwać malinę. Ciernie krzaka skaleczyły przy tym jej białą pierś, a kropla krwi spadła na owoc i od tego czasu wszystkie maliny jaśnieją piękną czerwienią”...

Według Dioskoridesa, obfitość krzewów malin rosła na zboczach góry Ida, na Krecie. Również rzymski uczony Pliniusz Starszy (23-79 po Chr.) twierdził, że właściwą ojczyzną maliny jest kreteńska góra Ida. Pewnie dlatego Karol Linneusz użył na określenie maliny słowa „idaeus”.

Jako roślinę uprawną
wymienia malinę po raz pierwszy Palladiusz (VI w. po Chr.). Prawdopodobnie w owych czasach owoce były jedynie zrywane z krzaków rosnących w ogrodzonych maliniakach leśnych lub w prymitywnych ogródkach. Zakłada się, że pierwsze uprawne maliny pochodzą z ogródków przyklasztornych późnego średniowiecza (XV w.). Pierwszy rysunek maliny znajdziemy w „Historii roślin” Georga, która ukazała się w 1726 r. Pierwsze hodowlane odmiany maliny wymieniane są pod koniec XVIII w. Obecnie znamy już około tysiąc odmian maliny.

Odmiany uprawne
maliny czerwonej pochodzą od dwóch gatunków: maliny właściwej Rubus idaeus L. oraz maliny omszonej Rubus strigosus Michx. W Ameryce Płn. występują także malina czarna Rubus occidentalis L. i malina purpurowa Rubus negleclus Peck. Malina należy do podrodzaju Ideabatus, rodzaju Rubus, rodziny Rosaceae.
Maliny najlepiej owocują na glebach żyznych, przewiewnych i dostatecznie wilgotnych, zasobnych w próchnicę. Najlepszymi miejscami pod uprawę są łagodne zbocza oraz tereny równinne. Maliny dobrze owocują przy dużej ilości opadów, nie mniej niż 800-900 mm rocznie. Krzewy źle znoszą nawet kilkudniowe zalanie. Wytrzymałość na mróz jest różna u poszczególnych odmian. Z sadowniczego punktu widzenia malina jest krzewem. Ma wieloletni system korzeniowy, dość płytki. Od systemu korzeniowego odrastają pędy osiągające wysokość do 1,5-2 m. Pędy te są proste lub lekko wygięte, pokryte szczecinowatymi kolcami na całej długości bądź tylko w dolnej części. Młode pędy są płonne, dopiero w drugim roku częściowo drewnieją, kwitną i owocują. Pędy malin trwają dwa lata, później giną. Malina kwitnie od maja do czerwca, owocuje w lipcu. Krzewy części odmian powtarzają owocowanie jesienią. Owoc maliny jest tzw. owocem złożonym. Powstaje ze zrośnięcia się drobnych nerkowatych pestkowców, osadzonych na wypukłym dnie kwiatowym. Barwa owoców może być jasnoczerwona, czerwona, krwistoczerwona i ciemnoczerwona, znane są również odmiany o żółtawym, białawym lub czarnym zabarwieniu owoców. Owoce większości odmian malin mają smak winnosłodki i są bardzo aromatyczne.

Owoce
zawierają cenne składniki, potrzebne organizmowi ludzkiemu do normalnego funkcjonowania. Wśród cukrów, występujących tu w znaczących ilościach, przeważają glukoza i fruktoza, mniej jest sacharozy. Stwierdzono również obecność licznych kwasów organicznych. Poza kwasami jabłkowym, cytrynowym i oksalowym, w mniejszych ilościach obecne są również kwasy winny, kapronowy, salicylowy i mrówkowy. Maliny są szczególnie cenne ze względu na dużą zawartość błonnika i pektyn, także garbników, antocyjanów (pochodnych cyjanidyny i pelargoniny), związków śluzowych, puryn, lecytyny i 3-fitosterolu. Stosunkowo wysoka jest w nich również zawartość związków aromatycznych (ponad 70 składników, wśród nich alfa- i beta-jonon oraz keton malinowy). W owocach maliny znajdziemy też witaminy C, E, A, PP, B1, B2, B6, kwas pantotenowy i biotynę. Spośród soli mineralnych w malinach występują wapń, potas, cynk, miedź, żelazo, magnez i mangan. Nasiona zawierają substancje tłuszczowe, w skład których wchodzą kwasy tłuszczowe linolowy, linolinowy, isolinolenowy oraz fitosterole. Wartość energetyczna 100 g owoców wynosi 130 kJ, czyli 31 kcal.

Lecznicze właściwości
maliny są znane nie od dziś. Już Hipokrates (460- 377 p.n.Chr.), grecki lekarz zwany ojcem medycyny, zalecał ją m.in. jako środek napotny. Nieco później lekarze rzymscy mieszanką soku malinowego, miodu gronowego i octu leczyli wiele różnych przypadłości. Szwajcarski lekarz i badacz natury Conrad Gesner (*1516 †1565) polecał zażywać syrop malinowy (opisany po raz pierwszy przez „ojca pomologii” Yaleriusa Gordusa w XV w.) przy gorączce, słabości serca i popadaniu w omdlenia.

Medycyna ludowa zaleca maliny i sok malinowy jako skuteczny środek przeciwko szkorbutowi, bólom żołądka, odruchowi wymiotnemu u ciężarnych oraz jako swoisty regulator trawienia.

Owoce maliny Fructus Rubi idaei doceniane są również przez medycynę współczesną. Świeże owoce służą do otrzymywania syropu malinowego, używanego do poprawiania smaku leków oraz jako dodatek syropów stosowanych w przeziębieniach. Owoce suszone są stosowane w chorobach gorączkowych, zwykle w błahych przeziębieniach i przy grypie jako środek napotny, szczególnie dla dzieci i osób starszych.
Także starożytny rodowód ma zastosowanie krzewu malinowego w kosmetyce. Rozgniecione owoce, stosowane zewnętrznie w postaci maseczek, polecane są do cery suchej i normalnej. Działają zmiękczająco i odżywczo na naskórek. Wykazują również działanie ściągające przy popękanych naczynkach krwionośnych oraz bakteriobójcze i przeciwzapalne w stanach podrażnienia skóry. Wywarem z kwiatów leczono trądzik młodzieńczy i łagodne odmiany chorób skórnych, wysypki itp. Co do wywaru z malinowych liści, to po dodaniu potażu, stanowił on tajemnicę kruczoczarnych fryzur dawnych elegantek, był więc jedną z najstarszych farb do włosów.
Liść maliny Folium Rubi idaei także jest stosowany w lecznictwie. Liście zbiera się na wiosnę lub latem i suszy. Zawierają one garbniki, flawonoidy, fenolokwasy. Liście są składnikiem ziół Species germanicae. Napary z liści malin stanowią lek działający wspomagająco przy biegunkach oraz w nieżytach przewodu pokarmowego. Ponadto polecane są do płukania jamy ustnej i gardła. Przedstawiciele starożytnej medycyny ludowej z Bałkanów i Azji przygotowywali ze świeżych liści maliny maść na choroby skórne, także przy ukąszeniach żmij i skorpionów.

mgr inż. Monika Karabela



Najczęściej czytane
Zioła na choroby...
Fitoterapia w cho...
Ruszczyk kolczast...
Reumatoidalne zap...
Selen - pierwiast...
Lucerna - niedoce...
Nadciśnienie tę...
Propolis, mleczko...
Mniszek lekarski
Rośliny leczą b...
Pomarańcza
Wąkrota azjatyck...
Polifenole rośli...
Kora dębu i dęb...
Forum Naukowe W G...
Ostropest plamist...
Zioła na dziecie...
Czosnek - Antybio...
Zioła dla niemow...
Rumianek
Reklama
IWLF Labofarm Centrum Fitoterapii Panacea na poczcie
Nasze leki
IWLF Labofarm IWLF Labofarm IWLF Labofarm
Facebook Panacea
© 2005-2019 Panacea.pl. Wszelkie prawa zastrzeżone.