Home Szukaj Regulamin Kontakt
Menu główne
Strona główna
Prenumerata
Regulamin
Kontakt
Szukaj
Labofarm
IWLF Labofarm
Działy artykułów
Aktualności
Apiterapia
Aromaterapia
Badania
Badania kliniczne
Badania laboratoryjne
Centrum Fitoterapii
Człowiek i natura
Dermatologia
Dodatki żywnościowe
Edukacja
Felieton
Forum Aptekarskie
Herbarium
Historia
Historia i tradycja
Informacja naukowa
Informacje
Kosmeceutyki
Kosmetologia
Kultura
Kwiaty
Monografie roślin leczniczych
Natura i literatura
Natura i sztuka
Naturalne stanowiska
Nauka
Nauka i terapia
Nowości
Nutraceutyki
Od wydawcy
Ogrody
Ogrody botaniczne
Opieka farmaceutyczna
Opinie
Osobliwości
Owoce
Perspektywy
Pielęgnacja
Poczet wielkich fitoterapeutów
Podróże
Polemiki
Prace badawcze
Prawo
Problemy zdrowotne
Przyroda
Rośliny lecznicze
Rośliny niebezpieczne
Rynek
Stanowiska naturalne
Suplementy diety
Sztuka
Technologia
Terapia
Tradycja
Uprawy
Warzywa
Weterynaria
Wspomnienia
Wydarzenia
Z biblioteki
Z laboratorium
Zielarstwo
Zielnik
Zioła przyprawowe
Menu użytkownika
Nie masz jeszcze konta? Możesz sobie założyć!
Statystyki
userów na stronie: 0
gości na stronie: 4
Artykuły > Terapia > Olejki eteryczne w przeziębieniu i grypie

Panacea Nr 1 (26), styczeń - marzec 2009 strony: 11-13

Olejki eteryczne w przeziębieniu i grypie

Grypa Influenza
jest ostrą chorobą zakaźną dróg oddechowych. Czynnikiem etiologicznym jest wirus Myxovirus influenzae, posiadający typy A, B i C. Typowymi objawami są wysoka gorączka powyżej 39°C, trwająca przez 1–2 dni, bóle głowy, bóle mięśni, osłabienie. Pojawia się nadwrażliwość na światło, zapalenie spojówek, suchy, męczący kaszel, ból w klatce piersiowej, kichanie, katar, zatkanie nosa. Stosowane jest leczenie objawowe, polegające na izolacji chorego, zaleceniu leżenia w łóżku oraz podawaniu leków przeciwgorączkowych, przeciwzapalnych i przeciwkaszlowych. Nie stosuje się antybiotyków ani sulfonamidów.

Przeziębienie Common colds
to nagle pojawiający się i łagodnie przebiegający nieżyt nosa i gardła. Nie jest to określona jednostka chorobowa, przeziębienie jest wywoływane niezliczoną liczbą wirusów. Różnią się one właściwościami biochemicznymi, warunkującymi ich patogenność i epidemiologię. Charakteryzuje się różnorodnością objawów, takich jak złe samopoczucie, niedrożność nosa, wodnisty wyciek z nosa, suchy kaszel, drapanie w gardle, uczucie rozbicia, ból głowy, a w niektórych przypadkach gorączka. Podwyższona temperatura utrzymuje się maksymalnie 3 dni, ból gardła i nieżyt nosa około 7 dni, kaszel 2-3 tygodnie. Zaleca się picie dużej ilości płynów, odpowiedni sposób odżywiania, stosowanie leków zmniejszających przekrwienie i obrzęk śluzówek oraz środków przeciwzapalnych i przeciwkaszlowych.

Aromaterapia
Wiele olejków eterycznych pomaga w leczeniu przeziębienia i grypy. Potrafią zwalczyć uciążliwy katar, łagodzą kaszel i ułatwiają oddychanie, poprawiają samopoczucie, dodają sił do walki z infekcją. Substancje zawarte w olejkach mogą wniknąć do organizmu przez błony śluzowe lub przez skórę. Olejki eteryczne można stosować w różny sposób: poprzez inhala cje, masaże, wcierania, kąpiele, w preparatach do użytku wewnętrznego.

Inhalacje
Kilka kropel olejku dodaje się do gorącej wody, wdycha się parę zawierającą olejek. Do inhalacji należy przygotować naczynie na gorącą wodę, ręcznik i olejki. Kilka kropel olejku dodajemy do gorącej (60-70°C) wody, pochylamy się nad naczyniem i przykrywamy głowę ręcznikiem. Wdychamy parę przez kilka minut. Można też użyć olejku „na zimno”: naleć kilka kropel na chusteczkę higieniczną i zbliżać ją do nosa, wąchając uzdrawiający zapach. Za pomocą olejków eterycznych można odświeżyć i odkazić powietrze w pomieszczeniu. Wystarczy dodać kilka kropel aromatycznej mieszanki do kominka zapachowego lub nawilżacza kaloryferowego.

Na powierzchnię skóry
Stosujemy maści lub olejki do masażu, aplikujemy je na skórę. Przy męczącym kaszlu i katarze, można stosować maści, które zawierają specjalnie dobrane olejki eteryczne, a także rozgrzewającą terpentynę i kamforę. Można zastosować leczniczy masaż z użyciem olejków eterycznych we własnoręcznie przyrządzonej mieszance: kilka kropel olejku, np. eukaliptusowego, sosnowego lub świerkowego, rozcieńczonych w olejku bazowym (np. ze słodkich migdałów, w oliwce dla dzieci, oliwie z oliwek). Naciera się nimi klatkę piersiową, kark i plecy. Maści mają także właściwości inhalacyjne – udrażniają drogi oddechowe, będzie łatwiej odkrztusić zalegającą w oskrzelach wydzielinę. Wspomagają leczenie grypy, przeziębienia, zapalenia oskrzeli. Przynoszą ulgę w łagodzeniu bólów kostno-stawowych i mięśniowych. Najlepiej stosować je na noc. Ciepło potęguje ich działanie.

Wewnętrznie
w preparatach złożonych – syropach, tabletkach do ssania, stosuje się olejki o działaniu wykrztuśnym czy przeciwbakteryjnym. W terapii chorób zakaźnych dróg oddechowych polecane są olejki o działaniu antyseptycznym antiseptica. Mają właściwości bakteriobójcze i wirusobójcze. Uzupełniają terapię prowadzoną zarówno lekami roślinnymi, jak i syntetycznymi. Ich zaletą jest aktywność przeciwzapalna, głównie przeciwobrzękowa, przywracająca drożność przewodów nosowych. Najsilniejsze działanie odkażające wykazują olejki bogate w tlenopochodne cyklicznych monoterpenów (zwłaszcza tzw. olejki cyneolowe) oraz proste fenole (głównie tymol, karwakrol i eugenol): olejek eukaliptusowy, kajeputowy, kardamonowy, szałwiowy, rozmarynowy, tymiankowy, oregano, goździkowy, korzennika. W schorzeniach infekcyjnych górnych dróg oddechowych stosowane są też olejki pinenowe: sosnowy, kosodrzewinowy, świerkowy, jałowcowy, a także olejek cedrowy, sandałowy, miętowy, herbaciany, macierzankowy, cząmbrowy.

W dezynfekcji
(desinficientia) dróg oddechowych znajdują zastosowanie pojedyncze związki izolowane z olejków eterycznych, najczęściej ich dominujące składniki. Wchodzą przeważnie w skład złożonych preparatów zarówno recepturowych (roztwory do wziewań lub nacierań, krople do płukania gardła), jak i gotowych (tabletki do ssania, roztwory do inhalacji, aerozole, żele do nacierań). Są to: tymol - pospolity składnik olejków roślin z rodziny jasnotowatych Lamiaceae, zwłaszcza tymianku pospolitego; 1,8-cyneol (eukaliptol, kajeputol) - charakterystyczny dla rodziny mirtowatych Myrtaceae; mentol - specyficzny składnik olejku mięty pieprzowej; kamfora - stearopten olejku kamforowca chińskiego, wykazujący swoiste działanie odświeżające, pobudzające i pogłębiające oddech; a-pinen - główny składnik olejków terpentynowych z żywic sosen Pinus sp.; karwakrol - izomer położeniowy i stały towarzysz tymolu; borneol - główny składnik tzw. kamfory bornejskiej, pozyskiwanej z kory kamforowca wonnego; santalol - charakterystyczny składnik olejku drzewa sandałowego o wybitnych właściwościach przeciwzapalnych i bakteriostatycznych; eugenol - główny składnik Oleum Caryophylli i zarazem jeden z najsilniejszych związków bakteriobójczych pochodzenia roślinnego. Równie ważne są olejki o działaniu wykrztuśnym (expectorans). Można je podawać drogą doustną lub wziewną za pomocą inhalacji. Drażnią błonę śluzową oskrzeli, prowadząc do nasilonej sekrecji śluzu i pobudzenia ruchu rzęsek wyścielających drogi oddechowe. Prowadzi to do nasilenia odruchu kaszlu. Działaniem takim charakteryzuje się na przykład olejek anyżowy Oleum Anisi, olejek eukaliptusowy Oleum Eucalypti czy olejek tymiankowy Oleum Thymi.

Na przeziębienia i grypę
Olejek herbaciany - Tea-Tree Oil - Oleum Malaleucae otrzymywany jest z drzewa herbacianego. Głównymi składnikami olejku herbacianego są terpinen, terpinen-4-ol oraz cyneol. Ma silne właściwości antyseptyczne, jest silnym środkiem przeciwbakteryjnym i przeciwwirusowym, ma również działanie przeciwgrzybicze. Pomocny w leczeniu chorób przeziębieniowych, kataru, zapalenia zatok. W leczeniu przewlekłego kataru bakteryjnego, siennego (alergicznego), wirusowego i stanów zapalnych zatok obocznych nosa poleca się krople z olejkiem herbacianym. Działają przyczynowo. Można je sporządzić z 10 ml fizjologicznego roztworu soli (chlorku sodu) i 2-3 kropli olejku herbacianego (wstrząsnąć). Do obu otworów nosowych należy wprowadzać kroplowo lub dozować spryskiwaczem kilka razy dziennie. Olejek eukaliptusowy Oleum Eucalypti otrzymywany jest w wyniku destylacji z parą wodną świeżych liści i ulistnionych gałązek roślin z rodzaju Eucalyptus, głównie eukaliptusa gałkowego. Głównym składnikiem olejku eukaliptusowego jest eukaliptol, zwany także cyneolem. Ponadto w olejku występują pinen, terpineol, kamfen, aldehyd masłowy, aldehyd walerianowy, aldehyd kapronowy i inne. Cyneol (eukaliptol) drażni błony śluzowe oskrzeli, wzmagając czynność wydzielniczą dróg oddechowych. Zmniejsza stan napięcia mięśni gładkich, rozkurcza oskrzela, przywraca prawidłowe ruchy nabłonka rzęskowego, wyzwala odruch kaszlowy i działa przeciwbakteryjnie. Dawka dzienna mieści się w granicach 0,1-0,6 g, co odpowiada 5-30 kroplom olejku. Olejek eukaliptusowy odznacza się bardzo silnymi właściwościami przeciwbakteryjnymi, również w stosunku do bakterii opornych na działanie antybiotyków. Stosowany w formie wziewań w przewlekłych stanach zapalnych dróg oddechowych, infekcjach jamy ustnej, gardła, krtani oraz oskrzeli. Olejek kardamonowy Oleum Cardamoni stosowany jest w leczeniu astmy, bólu głowy, nieżytu układu oddechowego i kaszlu. W przeziębieniu warto wcierać w stopy, klatkę piersiową i plecy olejek kardamonowy, rozcieńczony w oleju bazowym. Olejek rozszerzając tchawicę i oskrzela, ułatwia oddychanie. Kardamon pomocny jest również przy katarze, ułatwia usuwanie zalegającego śluzu w jamie nosowej. Napar kardamonowy na mleku z miodem polecany jest w leczeniu przeziębienia i grypy. Olejek cytrynowy Oleum Citri pozyskuje się ze skórek owoców cytryny. Jego właściwości antyseptyczne wykorzystywane są przy infekcjach gardła i przeziębieniach. Wzmacnia siły obronne organizmu, drażni błonę śluzową oskrzeli, wzmaga wydzielanie śluzu, rozrzedza wydzielinę. Działa słabo wykrztuśnie i przeciwdrobnoustrojowo. Włoski domowy sposób zaleca, by do połowy szklanki oliwy wlać 20 kropli olejku cytrynowego i natrzeć klatkę piersiową, plecy, szyję. Potem należy się ciepło otulić i wygrzać w łóżku. Aktywne składniki zawarte w oliwie oraz olejku cytrynowym będą wnikały do rozgrzanej skóry, zwalczając chorobę. Olejek z mięty pieprzowej Oleum Menthae - głównym składnikiem jest mentol, który odświeża, ma właściwości antyseptyczne, wzmacniające i pobudzające. Działa rozkurczowo, przeciwbólowo i wykrztuśnie. Stosowany jest w bólach głowy, przeziębieniu, kaszlu, katarze, bólach mięśni, stawów. Olejek anyżowy Oleum Anisi pozyskuje się z nasion rośliny biedrzeniec anyż. Ma właściwości rozkurczowe i antyseptyczne. Działa wykrztuśnie, często dodaje się go do mieszanek przeciwkaszlowych i udrażniających drogi oddechowe przy katarze. Stosuje się go w przeziębieniu, grypie, astmie. Olejek pichtowy Oleum Pichtae otrzymywany jest z syberyjskiej jodły białokorej. Jest znany od dawna medycynie ludowej i ceniony, wzmacnia odporność organizmu, wspomaga leczenie infekcji bakteryjnych, wirusowych i grzybicznych. Jest skutecznym środkiem wspomagającym leczenie grypy, anginy oraz przeziębienia i różnych stanów zapalnych. Olejek sosnowy Oleum Pini - silnie pachnący olejek otrzymywany z igieł i gałązek sosny zwyczajnej. Ze względu na swe działanie antyseptyczne i wykrztuśne, stosowany często w syropach przeciwkaszlowych. Działa pobudzająco i odświeżająco, zwiększa odporność organizmu. Stosuje się go do masażu przy infekcjach dróg oddechowych, bronchicie, kaszlu, przeziębieniu, grypie, zapaleniu zatok, także w bólach reumatycznych. Olejek sosnowy Oleum Pini silvestris, olejek kosodrzewinowy Oleum Pini pumilionis i olejek jodłowy Oleum Piceae pobudzają czynność wydzielniczą górnych dróg oddechowych, rozrzedzają śluz, działają wykrztuśnie i przeciwdrobnoustrojowo. Podaje się je doustnie w dawkach dziennych 0,15-0,3 g (8-15 kropli). Olejek tymiankowy Oleum Thymi zawiera tymol (do 45%) i karwakrol (25-60%). Tymol thymolum wywiera silne i pewne działanie wykrztuśne, przeciwkaszlowe i odkażające. Działa rozkurczowo (porażająco na mięśnie gładkie) i przeciwbólowo (porażająco na receptory bólowe). Ekstrakt z tymianku oraz tymol są składnikami tabletek do ssania, kropli, syropów wykrztuśnych i przeciwkaszlowych. Olejek mirra Oleum Myrrhae otrzymywany jest z gumożywicy mirrowej. Mirra jest pozyskiwana z gatunku balsamowiec mirra. Do składników olejku eterycznego należą herabolen, dipenten, pinen, limonen, meta krezol. Olejek działa silnie przeciwbakteryjnie, pierwotniakobójczo i przeciwgrzybiczo. Hamuje stany zapalne, odświeża, działa przeciwbólowo. Stosuje się 3-4 razy dziennie po 4 krople na miodzie. Olejek czosnkowy Oleum Allii sativi ma zastosowanie w leczeniu przewlekłego zapalenia oskrzeli, nieżytu dróg oddechowych, nawracających stanów przeziębieniowych, krztuśca, astmy oskrzelowej i grypy. Podaje się doustnie 1-6 kropli olejku. Olejek szałwiowy Oleum Salviae może być stosowany w formie masaży, kąpieli lub inhalacji. Łagodzi infekcje bakteryjne, kaszel, bronchit, zwalcza bóle reumatyczne i mięśniobóle. Olejek cyprysowy Oleum Cupressi i olejek lawendowy Oleum Lavandulae pomagają ochronić błony śluzowe nosa i gardła przed wirusami kataru i przeziębienia. Możemy uniknąć kłopotliwego i długotrwałego zapalenia zatok. Działaniem przeciwzapalnym i przeciwbólowym odznaczają się olejki goździkowy Oleum Caryophylli i cynamonowy Oleum Cinnamoni. Olejek terpentynowy rektyfikowany Oleum Terebinthinae rectificatum stosowany jest w chorobach dróg oddechowych jako środek rozrzedzający śluz i działający wykrztuśnie. W nieżycie dróg oddechowych wykorzystuje się także kamforę, główny składnik Oleum Camphoratum. W leczeniu kaszlu i kataru można stosować również olejki: jaśminowy, bergamotowy, z mirtu, cedrowy, cynamonowy, hyzopowy, fiołkowy, geraniowy, jałowcowy, jaśminowy, limetkowy, lawendowy. W przypadku bólu gardła można stosować płukanie wodą z olejkiem z rumianku lub tymianku. Słabą odporność poprawiają olejki z cynamonu i goździków. Można je dodawać do kąpieli lub rozpylać w powietrzu.

dr n. farm. Bożena Kowalczyk
- Śląski Uniwersytet Medyczny, Katedra
i Zakład Botaniki Farmaceutycznej
i Zielarstwa w Sosnowcu



Najczęściej czytane
Zioła na choroby...
Fitoterapia w cho...
Ruszczyk kolczast...
Reumatoidalne zap...
Selen - pierwiast...
Lucerna - niedoce...
Nadciśnienie tę...
Propolis, mleczko...
Mniszek lekarski
Rośliny leczą b...
Pomarańcza
Wąkrota azjatyck...
Kora dębu i dęb...
Polifenole rośli...
Forum Naukowe W G...
Ostropest plamist...
Zioła na dziecie...
Czosnek - Antybio...
Zioła dla niemow...
Rumianek
Reklama
IWLF Labofarm Centrum Fitoterapii Panacea na poczcie
Nasze leki
IWLF Labofarm IWLF Labofarm IWLF Labofarm
Facebook Panacea
© 2005-2019 Panacea.pl. Wszelkie prawa zastrzeżone.