Home Szukaj Regulamin Kontakt
Menu główne
Strona główna
Prenumerata
Regulamin
Kontakt
Szukaj
Labofarm
IWLF Labofarm
Działy artykułów
Aktualności
Apiterapia
Aromaterapia
Badania
Badania kliniczne
Badania laboratoryjne
Centrum Fitoterapii
Człowiek i natura
Dermatologia
Dodatki żywnościowe
Edukacja
Felieton
Forum Aptekarskie
Herbarium
Historia
Historia i tradycja
Informacja naukowa
Informacje
Kosmeceutyki
Kosmetologia
Kultura
Kwiaty
Monografie roślin leczniczych
Natura i literatura
Natura i sztuka
Naturalne stanowiska
Nauka
Nauka i terapia
Nowości
Nutraceutyki
Od wydawcy
Ogrody
Ogrody botaniczne
Opieka farmaceutyczna
Opinie
Osobliwości
Owoce
Perspektywy
Pielęgnacja
Poczet wielkich fitoterapeutów
Podróże
Polemiki
Prace badawcze
Prawo
Problemy zdrowotne
Przyroda
Rośliny lecznicze
Rośliny niebezpieczne
Rynek
Stanowiska naturalne
Suplementy diety
Sztuka
Technologia
Terapia
Tradycja
Uprawy
Warzywa
Weterynaria
Wspomnienia
Wydarzenia
Z biblioteki
Z laboratorium
Zielarstwo
Zielnik
Zioła przyprawowe
Menu użytkownika
Nie masz jeszcze konta? Możesz sobie założyć!
Statystyki
userów na stronie: 0
gości na stronie: 6
Artykuły > Owoce > Rajski owoc

Panacea Nr 4 (17), październik - grudzień 2006 strony: 26-27

Rajski owoc

Pierwsze sady jabłoniowe powstały około 4000 lat temu na Bliskim Wschodzie. Nasi przodkowie nie byli gorsi. W wykopaliskach Biskupina znaleziono ślady jabłoni rosnących tam 3500 lat temu.

Jabłko towarzyszy ludziom od zarania dziejów. Już w biblijnej Księdze Rodzaju Ewa skusiła Adama do zjedzenia owocu z Drzewa Poznania Dobra i Zła. O znaczeniu tego owocu i rodzącego go drzewa świadczy ich obecność w kulturze różnych narodów. W symbolice chrześcijańskiej jabłko oznacza Chrystusa, zwycięstwo nad grzechem, wieczność i zaślubiny. Ale już jabłko w pysku węża to grzech i śmierć. W mitologii indoeuropejskiej jest to owoc związany z ideą życia, a w skandynawskiej jabłko gwarantowało bogom wieczną młodość.

Jabłoń
pochodzi z Azji środkowej i z Chin, skąd w 30 dzikich gatunkach ruszyła na podbój świata. Ludzie wcześnie poznali się na walorach jej owoców. We wschodniej Anatolii (Turcja) w trakcie wykopalisk archeologicznych odkryto skamieniałe dzikie jabłka, których wiek szacuje się na około 6500 lat.
Uprawę jabłoni doceniali mieszkańcy starożytnego Egiptu, Mezopotamii, Palestyny, Asyrii, Babilonu, Grecji i Rzymu. W Polsce, jak podaje Jan Długosz, jabłonie były uprawiane wcześniej niż w innych krajach środkowej Europy. Już w XII w. opat klasztoru lubiąskiego, bogobojny Florenty, przybyły wraz ze swoimi braciszkami z Porty, wyhodował jabłka o nazwie Daport - podobno prawdziwą sensację smakową!

odm. Summared 10 000 odmian!
Prawdziwe upowszechnienie upraw nastąpiło dopiero w połowie XIX w. Od tego czasu sadownicy prześcigają się w uzyskiwaniu coraz to nowych odmian. Jak podają źródła botaniczne, w 1650 r. uprawiano 200 odmian jabłoni, w 1831 r. Towarzystwo Ogrodnicze Londyńskie naliczyło ich już 1400, a dziś możemy wybierać spośród ponad 10 000 odmian, różniących się adaptacją klimatyczną, odpornością na choroby, plennością, walorami smakowymi, odżywczymi itp. Ze względów handlowych plantatorzy w poszczególnych regionach ograniczają ilość uprawianych odmian do kilkudziesięciu.
Jabłoń rośnie na wszystkich kontynentach, w strefie klimatu umiarkowanego. Nie udaje się w klimacie gorącym, gdyż potrzebuje długiego okresu spoczynku zimowego. W Polsce jabłonie dobrze rosną i owocują. Drzewa większości odmian preferują gleby lżejsze, piaszczyste lub zwięźlejsze, gliniaste lekkie i średnie.

Malus Mili
Jabłko to owoc jabłoni, czyli Malus Mili. Systematyka rodzaju Malus nie jest ostatecznie ustalona, ponieważ poszczególne jego gatunki łatwo się między sobą krzyżują i trudno jest ustalić, czy dana populacja stanowi oddzielny gatunek, czy też jest mieszańcem. Znanych jest około 25 gatunków dziko rosnących, które bywają uprawiane w celu pozyskania podkładek niezbędnych do rozmnażania odmian szlachetnych albo jako drzewa ozdobne i to zarówno ze względu na piękne kwiaty, jak i na ozdobne owoce.

odm. Champion Jabłoń domowa
Współcześnie uprawiane szlachetne jabłonie łączone są w jeden gatunek i objęte są wspólną nazwą jabłoń domowa Malus domestica. Powstały one w wyniku wielowiekowej selekcji naturalnej, a w ostatnich czasach głównie dzięki pracom hodowlanym. Pochodzą przeważnie od dzikich gatunków, występujących w Azji środkowej i w Azji Mniejszej oraz w południowo-wschodniej Europie. Jest to długowieczne drzewo, dożywające nawet 200 lat, lecz ze względu na choroby i szkodniki żyje na ogół około 50 lat, a w nowoczesnych sadach intensywnych znacznie krócej. Ze względu na porę osiągania dojrzałości ich owoców do spożycia, wyróżnia się trzy grupy odmian: letnie – użytkowane w lipcu i sierpniu (na bieżąco); jesienne – zbierane we wrześniu, owoce przechowywane do 2 miesięcy; zimowe - zbierane w końcu września i w październiku, owoce przechowywane do 6 miesięcy, a nawet dłużej.
Jabłka to najłatwiej dostępny, pełny zestaw witamin i minerałów oraz jedno z bogatszych źródeł włókna roślinnego (błonnika).
100 g świeżych jabłek dostarcza 9,2 g węglowodanów, wśród których dominuje fruktoza, ale obecne są również glukoza i sacharoza, 1,5 g błonnika, 92 mg potasu, 6 mg fosforu, 4 mg magnezu, 3 mg wapnia, 2 mg sodu, 0,2 mg żelaza, 0,1 mg cynku, 23 mg witaminy A, 0,03 mg witaminy B1, 0,2 mg witaminy B2, 0,1 mg witaminy B3, 0,02 mg witaminy B6, 2 mg witaminy C (w jabłkach kwaśnych nawet do 15 mg), 0,2 mg witaminy E, 4 µg kwasu foliowego, 24 µg p-karotenu. Kwasy organiczne to przede wszystkim kwas jabłkowy, winowy, bursztynowy i cytrynowy. W składzie chemicznym znajdziemy również 15 aminokwasów, enzymy, fitoncydy oraz olejki eteryczne, nadające jabłku przyjemny zapach. Susz jabłkowy zawiera wodę (prawie 30%), białko (ok. 2%), węglowodany (65%) i sole mineralne. Wartość energetyczna świeżych owoców wynosi 22 kJ (53 kcal) na 100 g. Ta sama ilość suszu to już 1109 kJ (265 kcal), zaś 100 g soku jabłkowego zawiera w sobie 40 kcal.

odm. Paulared Walory nie tylko spożywcze
Jabłko zawdzięcza swą popularność przede wszystkim walorom spożywczym. Jest jednak również znakomitym środkiem terapeutycznym, zasługującym na szersze upowszechnienie.
Największym dobrodziejstwem dla naszego organizmu jest błonnik w postaci pektyn. Najwięcej tego składnika zawiera skórka i gniazdo nasienne. Nierozpuszczalne frakcje błonnika po spożyciu wiążą wodę, pęcznieją w żołądku i dzięki temu zmniejszają uczucie głodu, co jest bardzo ważne w leczeniu otyłości i dla dbających o linię. Pektyna działa na organizm wielokierunkowo. Wymiata resztki pokarmowe i szkodliwe produkty przemiany materii, zapobiegając ich zaleganiu i fermentacji w jelitach. Pobudza perystaltykę jelit. Wykazuje działanie przeczyszczające i regulujące florę pokarmową w jelicie grubym. Działa oczyszczająco, ponieważ wiąże wolne rodniki, toksyny i metale ciężkie (m.in. sole ołowiu, rtęci i kobaltu), następnie usuwa je z organizmu. Posiada także zdolność wiązania złego cholesterolu i w ten sposób obniża jego poziom w organizmie.
Pięć jabłek spożytych codziennie pozwala na obniżenie poziomu cholesterolu o ponad 10%. Ta sama pektyna hamuje rozwój wirusa grypy typu A. Silniejsze działanie wykazuje pektyna znajdująca się w niedojrzałych jabłkach.
Miąższ jabłkowy nie tylko ma działanie bakteriobójcze, ale uspokaja podrażnione błony śluzowe układu pokarmowego. Profilaktycznie stosować można jabł-ka u osób skłonnych do kamicy, gdyż zawarty w nich kwas chlorogenowy zapobiega gromadzeniu się kwasu oksalowego, zaś tanina przeciwdziała tworzeniu się nadmiernych ilości kwasu moczowego. Obecność potasu i żelaza, mających właściwości odkwaszające, pozwala zachować równowagę kwasowo - zasadową organizmu i dlatego jabłka są polecane ludziom spożywającym duże ilości produktów mięsnych i zbożowych. Potas korzystnie wpływa na serce. Ułatwia także wydalanie wody, co ma szczególne znaczenie przy zapobieganiu obrzękom powstającym na przykład w wyniku niewydolności serca i nerek. Obniża też ciśnienie.

Antyoksydanty
Do zalet jabłek należy także wysoka zawartość substancji polifenolowych, w tym naturalnych anty-oksydantów, którym przypisuje się korzystne działanie na organizm. Ograniczają one ilość substancji wywołujących choroby serca i raka. Garbniki dezynfekują przewód pokarmowy. Kwasy organiczne (jabłkowy i cytrynowy) przyczyniają się do zwiększonego wydzielania soków trawiennych przez organizm. Jabłka wpływają pobudzająco na pracę wątroby i zmniejszają jej przekrwienie.
Ze względu na zawartość kwasu foliowego i żelaza, jabłka są zalecane przy anemii. Kombinowane oddziaływanie witamin C i P oraz obecność soli magnezu uelastycznia i uszczelnia naczynia krwionośne, co korzystnie oddziałuje przy zmianach miażdżycowych. Konsumowanie jabłek zaleca się przy napadowych zawrotach głowy oraz przy szumie w uszach. Dzięki zawartości magnezu, spożywanie jabłek ułatwia sen, poprawia zdolność koncentracji i podnosi odporność na stres.
Jabłka i wypijany świeży sok jabłkowy mają korzystny wpływ na stan skóry. Ujędrniają tkankę mięśniową, wygładzają skórę i poprawiają cerę. Wpływają również pozytywnie na włosy i paznokcie. Sok z jabłek, stosowany zewnętrznie do okładów, ma podobne działanie jak sok wypity. Poprawia także kwasowość skóry, zapobiega stanom zapalnym i łagodzi objawy egzemy.

Tylko zdrowe jabłka
posiadają wymienione zalety! Do spożycia i na przetwory powinniśmy używać wyłącznie owoców wysokiej jakości, eliminując nawet małe objawy gnicia lub pleśnienia.
Wiele rodzajów grzybów atakujących owoce, w tym i jabłka, wytwarza toksyny, substancje bardzo szkodliwe dla ludzi i skażające przetwory z nadgniłych produktów. Są one bardzo odporne na działanie wysokich temperatur. Wykrawanie nadgniłych części niewiele daje, bowiem gdy widzimy objawy gnicia, toksyny są już obecne w całym owocu! Toksyny mogą powodować mdłości i wymioty, spadek ilości białych ciałek krwi, a wiele z nich (np. aflatoksyny czy patulina) ma dowiedzione działanie rakotwórcze!
Mądrzejsi o wiedzę teoretyczną, przejdźmy do praktyki... Smacznego!

mgr inż. Monika Karabela
Mgr inż. Monika Karabela ukończyła Wydział Ogrodniczy Akademii Rolniczej w Lublinie (2003). Interesuje się roślinami leczniczymi i przyprawowymi.



Najczęściej czytane
Zioła na choroby...
Fitoterapia w cho...
Ruszczyk kolczast...
Reumatoidalne zap...
Selen - pierwiast...
Lucerna - niedoce...
Nadciśnienie tę...
Propolis, mleczko...
Mniszek lekarski
Rośliny leczą b...
Pomarańcza
Wąkrota azjatyck...
Kora dębu i dęb...
Polifenole rośli...
Forum Naukowe W G...
Ostropest plamist...
Zioła na dziecie...
Czosnek - Antybio...
Zioła dla niemow...
Rumianek
Reklama
IWLF Labofarm Centrum Fitoterapii Panacea na poczcie
Nasze leki
IWLF Labofarm IWLF Labofarm IWLF Labofarm
Facebook Panacea
© 2005-2019 Panacea.pl. Wszelkie prawa zastrzeżone.